Liczba krów objętych oceną wartości użytkowej stale rośnie. W roku 2018 przeciętnie oceniano 813 900,8 krów, a stan na koniec roku wyniósł 816 345 krów.

Od momentu przejęcie prowadzenia oceny przez PFHBiPM stan krów ocenianych wzrósł o ponad 50%, co świadczy o zapotrzebowaniu hodowców na wyniki oceny, jednocześnie pozytywnie wpływając na realizację programów hodowlanych i dokładność obliczeń.

Bardzo ważnym parametrem jest udział populacji aktywnej (objętej oceną) w ogólnej liczbie krów. Wyniki oceny opisują specyfikę danej populacji, dlatego im większa część populacji jest oceniana tym precyzyjniejsza jest wiedza na temat sytuacji hodowlanej w kraju, rasie, sektorze itp. Większy udział populacji aktywnej pozytywie wpływa na realizację programów hodowlanych. Według danych GUS, w Polsce, w grudniu 2018 roku pogłowie krów użytkowanych w kierunku mlecznym wynosiło 2 214 092. Procentowy udział krów objętych oceną mleczną wyniósł 36,9.

W 2018 roku ocenę mleczną prowadzono w 20 896 oborachco w zestawieniu z liczbą krów daje 39 krów przeciętnie na jedną ocenianą oborę. Nowych obór w 2018 roku pod ocenę przyjęto 856. W ciągu ostatnich 13 lat wielkość obory ocenianej wzrosła o 11 krów; z 28 do 39. Struktura pogłowia populacji ocenianej w Polsce jest mocno zróżnicowana, mamy do czynienia z wartościami od niespełna 17 krów na oborę w województwie małopolskim do 81,8 krów w województwie lubuskim.

Pośród hodowanych krów nadal najliczniej reprezentowana jest rasa polska holsztyńsko-fryzyjska odmiany czarno-białej (HO). Krów tej rasy w roku 2018 oceniano przeciętnie 691 836,3 szt., co stanowiło 85 procent całej ocenianej populacji. Podobnie jak w latach ubiegłych zwiększył się udział mieszańców międzyrasowych wśród krów mlecznych objętych oceną użytkowości. Mieszańców międzyrasowych (MM) oceniono w roku 2018 – 64 553,9 szt. i jest to druga pod względem liczebności (7,93%) grupa w strukturze rasowej. Największy wzrost (w stosunku do roku 2017) liczby krów ocenianych zarejestrowano w rasach: NR-czerwona norweska (17,9%), BG-białogrzbieta (11,5%) i BS-brown-swiss (10%). Największy procentowy spadek liczby krów w stosunku do roku 2017 zarejestrowaliśmy w rasie SR-szwedzka czerwono-biała (8,1%).

Przeciętna wydajność w roku 2018 wyniosła:

• 8 298 kilogramów mleka

• 334 kilogramów tłuszczu

• 281 kilogramów białka

• 4,03 procent tłuszczu

• 3,39 procent białka

Najwyższą wydajnością kilogramów mleka – 8 519 kg – wykazała się w roku 2018 rasa HO, na drugim miejscu z wydajnością 7 948 kg uplasowały się krowy rasy MO – montbeliarde. Pod względem sumy kilogramów tłuszczu i białka najwyższa wydajność – 629 kg była również w rasie HO, na drugim miejscu – 616 kg – uplasował się rasa SR.

Opierając się na szacunkowych danych publikowanych przez Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej (Rynek Mleka – Wrzesień 2018) można przyjąć, że w Polsce przeciętna wydajność kilogramów mleka wynosi 6 536 kg. Trzeba jednak pamiętać, że w tym wyliczeniu uwzględniane są tez krowy oceniane. Jeżeli pokusimy się o wyłączenie z tych wyliczeń populacji aktywnej to przeciętna wydajność w Polsce krów nie objętych oceną wynosi około 5 522 kg. Różnica 2 776 kg mleka na korzyść krowy ocenianej zamyka chyba dyskusje o zaletach wynikających z używania wyników oceny w zarządzaniu stadem. Ciekawostką jest również fakt, że można wyliczyć, że produkcja mleka w stadach ocenianych stanowi prawie 50% krajowej produkcji mleka. Natomiast odnosząc się do ilości mleka skupowanego przez zakłady mleczarskie, aż 57% pochodzi ze stad objętych oceną.

W ostatnich latach rejestrujemy systematyczny wzrost wydajności jednostkowej zarówno pod względem wydajności kilogramów mleka jak i kilogramów suchej masy. Jeżeli porównamy parametry wydajności do tych uzyskanych w roku 2017 to mamy wzrost kilogramów mleka o 148, kilogramów tłuszczu o 1, kilogramów białka o 5, wzrost procentowej zawartości białka o 0,01 i spadek procentowej zawartości tłuszczu o 0,05.

Najwyższa wydajność kilogramów mleka, przekraczająca 9 tysięcy przeciętnie od jednej krowy uzyskana została w województwach: opolskim (9 214 kg), dolnośląskim (9 193 kg), śląskim (9 154 kg) i lubuskim (9 143 kg).

Wśród hodowców najwyższą wydajność 15 257 kilogramów mleka od swoich ponad 60-ciu krów uzyskali Państwo Małgorzata i Leszek Dusznikowie z miejscowości Wierzba w województwie lubelskim. Natomiast pod względem sumy kilogramów tłuszczu i białka najlepszą – z wynikiem
1 071 kg – okazała się obora Pana Roberta Nenemana z Wełnicy
 w województwie wielkopolskim.

Krowy – rekordzistki – dały w laktacji nawet ponad 20 tys. kg mleka. Krowa Nysa (rasa HO) o numerze PL-005417991361, której hodowcą i właścicielem jest Pan Maciej Pohl z Krotoszyna (województwo wielkopolskie) w drugiej laktacji udoiła 20 932 kg mlekaPod względem suchej masy najlepszą okazała się również krowa rasy HO, należąca do Pana Ireneusza Piłkowskiego z Gardlina w województwie podlaskim, Anna 267 o numerze NL-571488227, która w 5-tej laktacji dała 1 534 kg tłuszczu i białka.

Według danych za rok 2018 przeciętna krowa pod oceną żyła 5,51 roku, użytkowana była przez 2,98 roku i w trakcie tego okresu użytkowania dała 23 575 kg mleka i 1 754 kg tłuszczu i białka. Zarówno długość życia krowy jak i jej okres użytkowania najwyższe wartości osiągają w województwie małopolskim. Wynoszą one: 6,98 roku dla przeciętnej długości życia i 4,12 roku dla długości użytkowania.

W 2018 roku mamy zarejestrowanych 461 krów żyjących, które w ciągu życia przekroczyły 100 000 kilogramów mleka. Przy czym 231 z nich wartość tą przekroczyły w latach ubiegłych i w roku 2018 poprawiły wynik a 230 to nowe rekordzistki, które 100 tys. przekroczyły w roku 2018. Wśród nestorek-rekordzistek na uwagę oczywiście zasługuje Doris 129 o numerze DE-1302155053, należąca do GR Komorowo – gospodarstwo Sobiesierzno (województwo kujawsko-pomorskie), która w trakcie 13,1 lat użytkowania wyprodukowała 174 970 kg mleka. Wśród 100-tysięcznic znajduje się też Łajka PL-005008233665 wyhodowana i utrzymywana przez Pana Wojciecha Zajdowicza z Kołaczkowa (województwo wielkopolskie). Łajka urodziła się 20 listopada 1999 roku, ma więc już prawie 20 lat. W ciągu 17-tu lat użytkowania, w trakcie 15-tu laktacji dała swojemu hodowcy 124 247 kg mleka, 5 338 kg tłuszczu, 3 854 kg białka oraz naliczonych dla 13 laktacji: 5 331 kg laktozy i 14 098 suchej masy.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Wpisz swój komentarz!
Proszę podać swoje imię